Köpek Ürünleri Kategorisi
Sosyal Medyada Paylaş: FacebookSosyal Medyada Paylaş: Twitter

Köpekler Kategorisi

  • Okunma: 416 defa

Köpeğinizi Psikolojik Yöntemle Eğitin

 

Köpeğinize tüm basit komutları, öğrenme teorisinin birkaç prensibi ile öğretin. Köpekler muhteşem dostlardır. Sadık, sabırlı, sevecen olan ve yargılayıcı olmayan bu dostlarımız, bizi tehlikelere karşı uyarır, eve geldiğimizde bizi karşılar ve dışarıda bize eşlik ederler. Köpekler bize birçok alanda yarar sağlarlar. Ancak, onlarla uyum içinde yaşamak için onları eğitmemiz ve onlarla iletişim kurmamız gerekir.

Köpeklerle etkileşime girmek, hem mesajı göndermeyi hem de mesajı anlamayı içermektedir. Mesaj hem sözlü hem de sözsüzdür. Bazı köpekler sözcükleri öğrenebilseler bile, iletişim öncelikle sözsüzdür. Köpekler için bu, ses tonu ve mimik anlamına gelir. İnsanlar için ise yüz ifadeleri, göz teması ve vücut hareketleri oldukça önemlidir.

Köpek eğitmenleri, mesajın gönderilme kısmına odaklanırlar. İnsanların ve köpeklerin iletişim kurması kesinlikle akıllara durgunluk veren bir durumdur. Bu iletişim, zıt türlerin iletişimidir. İnsanlar kendi aralarında bile anlaşamazken, köpeklerin talimatlarımızı anlaması ve onlara uyması bizi gerçekten şaşırtmaktadır. Köpek eğitmenlerini, mesaj gönderme ya da talimat, komut verme konuları ilgilendirmektedir. Basit komutlar şunları içerir: otur, yat, dur, yan yat, hayır, dışarı, gel. Ayrıca, köpeklerin isimlerini de öğrenmesi gerekir. Bu komutları öğretmek, öğrenme teorisinin evrensel kanunlarına dayanmaktadır. Eğitmenler, genellikle bunun farkında değillerdir ya da terminolojiyi yanlış kullanırlar. Ancak yaptıkları eylemler, klasik ve edimsel koşullandırma ile alakalıdır.

Pavlov’un ışığı görünce salya salgılayan koşullandırılmış köpeklerini hatırlayın. Işık yanar (şartlı uyarıcı), köpeklere et tozu verilir (şartsız uyarıcı) ve köpekler salya salgılarlar (şartlı tepki). Şartsız uyarıcı şartlı uyarıcıyı takip eder, bu durum pekiştirme sağlar. Bu takip birkaç kez tekrarlandıktan sonra, ışık açıldığında köpek salya salgılamaya başlar. Klasik koşullandırma bir adım daha ileri taşınır ve buna edimsel koşullandırma adı verilir. Klasik koşullandırma otomatik olarak uyarıcıya bağlı olan bir tepkiye dayanmakta iken, edimsel koşullandırma yeni bir davranışı öğretir. Koşullandırmaya basit bir örnek verelim. Köpeğinize oturmayı öğreteceğinizi farz edelim. Bunun için bol bol ödül mamasına ihtiyacınız olacak. Köpeğinizin dikkatini ödüle çekin. Oturması için elinizi kaldırın ve “otur” komutu verin. Oturduğu zaman ödülünü verin ve “evet” ya da “çok iyi” gibi sözcüklerle onu övün. Bu eylemleri köpeğiniz oturma eylemi ile “otur” komutu arasında bağlantı kurmayı başarana kadar tekrarlayın. Her aşamada ödülleri yavaş yavaş azaltın. Tekrarlayan denemeler sonucunda köpeğiniz sözlü komutunuzla oturmaya başlayacaktır. Artık bu aşamada ödülleri kesebilirsiniz.

Bu konu, pekiştirme, şekillendirme ve genelleme gibi farklı konuları da beraberinde getirmektedir. “Köpeğim her oturduğunda ödül vermeli miyim yoksa kısmî pekiştirme mi uygulamalıyım?” sorusu köpek eğitim sınıflarında en sık sorulan sorulardan birisidir. Davranış bilimcilerin öğrendiği şey, bir hayvan bir şeyi yeni öğrenmeye başladığında pozitif pekiştirmenin %100 gerekli olduğudur. Pekiştirme olmadan öğrenilen davranışlar kalıcı olmayacaktır ya da köpek oturma eylemini durduracaktır. En güçlü pekiştirme aralıklı olarak uygulanan pekiştirmedir. Bu soruya verilen doğru cevaplardan biri şudur: “köpek, otur ya da gel komutunu yeni öğrenmeye başladığında, her defasında ödül verin. Zamanla, ödülü 3 defada bire indirin daha sonra ise 10 defada bire”. Köpek istenen davranışı öğrendikten sonra, bu davranışı sizin övgünüz ve şefkatiniz için yapabilecektir ve artık köpek ödülüne gerek kalmayacaktır. “Köpek, davranışı sergilemeyi bırakırsa, pekiştirme programına tekrar başlayın”.

Şekillendirme, ardışık yaklaşım ve genelleme de öğrenme teorisinin önemli prensiplerindendir. İlk denemede köpeğinizin yatmasını sağlamanız mümkün değildir. Ancak bunu alt davranışlarla başarabilirsiniz. Köpeğinize oturmayı öğretiyorsanız, ödülü köpeğinizin önüne koyun ve zemine hafifçe vurun, köpeğiniz yatacaktır. Ona ödül verin, onu övün ve köpeğiniz davranış ile “yat” komutunu eşleştirene kadar bu eylemleri tekrarlayın. Şekillendirme, hedef davranışın benzeri bir davranış ile başlamayı ve hedef davranışa adım adım yaklaşmayı konu almaktadır. Her bir ardışık yaklaşım hedef davranışa bir adım daha yaklaştırır. Bazıları bu davranışsal prensibi “bebek adımları” olarak tanımlamaktadır. Köpeğinize ardışık yaklaşımları ya da bebek adımlarını öğretin. İstenilen davranışa ulaşana kadar her yaklaşımda köpeğinizi ödüllendirin.

Ve son olarak genellemeden bahsedeceğiz. Köpeğinize bir köşede oturmayı öğretmeniz yeterli değildir. Köpeğimizin komut ile sokakta, okul bahçesinde ya da arkadaşlarımız uğradığında da oturmasını isteriz. Bu durum genelleme olarak adlandırılır. Bu daha zordur. Köpeğin bu durumda kafası karışabilir. Ancak aynı prensiplerin uygulanması ile köpeğinize oturma davranışını genellemesini öğretebilirsiniz. Kısacası edimsel koşullandırma, pekiştirme, şekillendirme ve genelleme gibi öğrenme teorilerinin bazı genel ilkelerine hâkim olabilir ve onları uygulayabilirseniz, köpeğinize tüm temel komutları öğretebilirsiniz. Siz ve köpeğiniz huzur ve uyum içinde yaşayabilir, eğlenceli ve sevgi dolu yılların tadını birlikte çıkarabilirsiniz. Kulağa kolay mı geliyor? O halde hemen denemeye başlayın!

Yorum Ekle

(*) ile belirtilen gerekli bilgileri girdiğinizden emin olun. HTML kod kullanımına izin yoktur.